Masz pomysł

na film?

 

Wypełnij wniosek

na jego realizację!

 

film dokumentalny Magdaleny Szymków

rok produkcji: 2012 | format: HD, 28’

język oryginalny: polski, niemiecki

 

produkcja:

Wajda Studio (Polska)

 

koproducenci:

Zachodniopomorski Fundusz Filmowy Pomerania Film (Polska)

Vezfilm (Wielka Brytania)

 

dystrybucja:

Wajda Studio (Polska)

Joanna Skalska | Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

www.wajdastudio.pl/pl/filmografia/moj-dom

www.vezfilm.org/myhousewithoutme/

 

 

Dwie kobiety, jeden dom. Paradoksy historii wpisane w intymną opowieść Polki i Niemki. Losy równoległe splecione wojną.

 

Kto jest najeźdzcą, represjonowanym, winnym a kto ofiarą? Narracja wspomnień i obrazów jest płynna jak granice wojny na jej peryferiach.

Rytuały codzienności i detal są językiem opowieści.

Tradycyjna dokumentacja i eksperymentalne przetwarzanie archiwaliów w filmowej impresji
o wysiedleniach.

 

 

opis filmu

Masowe deportacje, przymusowe wysiedlenia i ucieczki. Puste domy i utracone fotografie. Jak opowiedzieć wojnę? Przez detal, chusteczkę, lalkę, fortepian.

 

Janina urodzona w Świtaziu na Wołyniu ma 10 lat kiedy wywożą ją nad ranem z domu na trasport do Kazachstanu. Z syberyjskiej zsyłki juz tam nie wróci. Po wojnie, jako repatriantka przewieziona zostaje na “Ziemie Odzyskane”, które właśnie opuszczają deportowani Niemcy. Do dziś Janina mieszka w poniemieckim domu, w Szczecinie.

 

Annemarie urodziła się w Szczecinie. Ma 24 lata, kiedy kończy się II wojna światowa. Miasto zajmują radzieckie wojska, zaraz potem polska administracja. Gwałty, agresja i nienawiść wobec Niemców są powszechną formą zadośćuczynienia za krzywdy doznane ze strony okupanta.

Pełen pamiątek dom w malowniczym niemieckim miasteczku to scenografia dla opowieści Annemarie. Przedwojenne fotografie, mapy, dokumenty, rodzinne pamiątki, które ocaliła, to rekwizyty jej wspomnień. Spacer nad rzeką jest okazją do rozmowy o dramacie młodej niemieckiej dziewczyny.

 

Opowieść Janiny dopełnią obrazy jej codziennej krzątaniny. Z wojennej tułaczki nie zachowało się wiele pamiątek, jej wspomnienia to dziecięce obrazy sowieckiej zsyłki.

 

To pamięć o bydlęcym wagonie, którym jechała na Sybir i którym wracała do wyzwolonej Polski. To chwila, w której przeprowadzce do nowego domu towarzyszył płacz i pozdrowienie opuszczającej go niemieckiej kobiety.

 

Dwie równoległe historie łączą się w Szczecinie. Dla jednej kobiety to miasto utracone w młodości, dla drugiej odzyskany spokój. Przez chwilę żyły tu razem. Film przedstawia dwie bohaterki, dwa życia, dwa okresy historyczne. Współczesność przeplata się z obrazami przeszłości. Urywane wspomnienia załamują się jak projekcje archiwaliów na murach domu. Kamera patrzy bohaterkom w oczy, wsłuchuje się w narrację szeptu obydwu kobiet.

 

Ich losy przeplatają się, prowadząc od jednostkowej historii do szerszego obrazu wojny
i straty jaką niesie. Detal jest językiem filmu, eksperymentowanie z archiwami jego formą. Płynne kadry zatrzymują się, by znów przyspieszyć lub powtórzyć się w rytmie terkotu jadącego pociągu. Przetwarzane dźwięki muzyki elektronicznej prowadzą opowieść do momentu przecięcia się losów kobiet. Tu pojawia się trzeci bohater opowieści - dom.

Filmowa impresja o wysiedleniach podnosi kontrowersyjny w Polsce temat rozliczeń wojennych. Dotyka drażliwego punktu w dyskusji o prawach do używania tytułu ofiary i poszkodowanego, najeźdzcy i winnego. Przywołuje antropologiczne tropy przynależności, rodziny i domu, nie przypisanych miejscu ani przestrzeni.

 

 

kontekst historyczny

1 września 1939 roku nazistowskie Niemcy zaatakowały Polskę. 16 dni później Rosjanie przekroczyli wschodnią granicę kraju rozpoczynając w 1940 roku masowe deportacje polskiej ludności cywilnej (około 1 miliona osób) na Syberię i do Kazachstanu.

W 1945 roku Pakt Poczdamski potwierdził zagarnięcie polskich terytoriów wschodnich przez Związek Radziecki. Na mocy porozumień Polska straciła 180 tys. km kw. powierzchni kraju. W ramach rekompensaty, przesuwając granice zachodnie otrzymała 114 tys. km kw. terytoriów wschodnich prowincji niemieckich.

W wyniku tych zmian granica państwa przesunęła się na zachód o 250 km. Z terytoriów anektowanych do ZSRR tylko do 1948 roku przesiedlonych zostało 1,5 mln Polaków. Większość z nich wysłana została na tzw. ziemie odzyskane, zachodni odcinek terytoriów obejmujących Prusy Wschodnie, Brandenburgię, Pomorze Zachodnie i Śląsk. Około 4 mln Niemców obecnych na tych terenach zostało deportowanych i wysiedlonych, 200 tysięcy wysłanych do obozów w Związku Radzieckim. Liczbę osób dotkniętych w Polsce przymusowym przesiedleniem ocenia się na 6 milionów.

 

informacja o bohaterkach

Janina mieszka w Szczecinie. Rodzinny dom w Świtaziu, dziś na terytorium Ukrainy, został po wojnie rozebrany. Powstała z niego wiejska szkoła. Zabudowania przydomowe spalono. W miejscu siedliska zachowały się gruzy komina.

Annemarie po wysiedleniu pracowała przymusowo w szczecińskim szpitalu. Ukrywała się w przypadkowo zajmowanych domach na peryferiach miasta. Polski lekarz żydowskiego pochodzenia pomógł jej uciec z miasta. Ukryta w ładowniach barek przewożących Odrą węgiel do Berlina, przedostała się do Niemiec. Zamieszkała w Buxtehude, koło Hamburga. Wracała kilkakrotnie do Szczecina. Szukała grobu brata i ojca pochowanych na cmentarzu, który po wojnie zamieniono w park. Zmarła kilka miesięcy po zdjęciach do filmu.

 

 

 Pokazy filmu w roku 2013
•    Seen & Heard Festival  - film otwarcia
•    19. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Bradford, Wielka Brytania
•    23 kwietnia, Festiwal Filmowy Drzwi w Gliwicach
•    02 maja, Neisse Film Festival, Niemcy
•    10-19 maja Planet Doc IFF, Wawa
•    17-19 maja, Siren Kharkov FF, Ukraina
•    31maja-04 czerwca. Almaty International Festival of Young Cinema, Kazachstan
•    10-21 czerwca, Migrant FF, Ljubljana, Słowenia -nagroda za najlepszy film krótkometrażowy
•    18. sierpnia, DokuFest w Kosowie,
•    19-29 września, Cambridge IFF w UK  •    6-9 września Sokołowski IFF Homage a Kieślowski, Warszawa


 Pokazy filmu w roku 2012
Festiwale (nagrody):
•    9. International Short Film Festival, Żubroffka, Bialystok
•    16. Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych OFF CINEMA, Poznań  - Srebrny Zamek
•    3. Międzynarodowy Festiwal Producentów Filmowych REGIOFUN, Katowice I Nagroda dla filmu krótkiego lub średniego
•    5. Festiwal Filmów Dokumentalnych "Okiem Młodych", Świdnica
•    4. Festiwal Filmowy Solanin, Nowa Sól  - Grand Prix
•    6. Festiwal Filmu i Sztuki Dwa Brzegi, Kazimierz Dolny
•    41. Lubuskie Lato Filmowe, Łagów
•    8. Międzynarodowy Festiwal Filmu Autorskiego QUEST EUROPE, Zielona Góra
•    12. Międzynarodowy Festiwal Filmowy T-Mobile Nowe Horyzonty, Wrocław
•    52. Krakowski Festiwal Filmowy, Kraków  - Nagroda Prezesa Stowarzyszenia Filmowców Polskich dla Stefana Parucha za montaż
Inne:
•    Wrzenie Świata, Instytut Reportażu- pokaz specjalny
•    East Silver Market, IDFA
•    Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie

Projekcje festiwalowe filmu w roku 2013

•    Festiwal Filmowy Women Media Arts, Sydney
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy Cinema Verite, Teheran, Iran
•    Sztuka Dokumentu, Warszawa
•    Play Poland Film Festival, Belfast, Edinburgh, Glasgow
•    Euroshorts, Gdańsk
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy Pravo Ljudsky, Sarajewo
•    Międzynarodowe Forum Filmowe "Złoty Gepard", Taszkent
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy Mumbai Women , Mumbai, Indie
•    MiradasDoc Tenerife, Wyspy Kanaryjskie
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy DokuBazaar Najlepszy Film Krótkometrażowy, Słowenia
•    22. dokumentART, Konkurs Europejski, Szczecin
•    4. Suhitra Film Festival, Indie
•    Cambridge Film Festival
•    Festiwal Filmów Historycznych i Militarnych, Warsaw, Poland
•    Filmoffisko, Jastrzebie Zdrój, Poland
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowwy Hommage a Kieslowski, Sokołowo
•    Dokufest, Kosovo
•    Letnia Akademia Filmowa w Zwierzyńcu
•    Play Poland Film Festiwal, Wielka Brytania
•    Festiwal Filmowy "Drzwi", Gliwice
•    Festival of Migrant Film 2013 in Ljubljana, Słowenia
•    International Short Film Festival "Kharkov Lilac", Ukraina
•    Almaty Film Festival  “Shaken’s Stars-2013”, Kazachstan
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy Planet+Doc , Warszawa
•    International Bradford Film Festival, Wielka Brytania
•    International Seen&Heard Film Festival, Australia
•    Festiwal Filmowy "Drzwi", Gliwice
•    Międzynarodowy Festiwal Filmowy "Neissen", Zittau/Groshennersdorf, Niemcy


informacja o twórcach filmu

Magdalena Szymków, dziennikarka i filmowiec z dyplomem prawa Uniwersytetu Szczecińskiego (1997), dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego (2000)
i Mistrzowskiej Szkoły Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy (obecnie Wajda Studio) (2010). Pracowała dla prasy i telewizji w Polsce i za granicą (Gazeta Wyborcza, La Repubblica, TVP, TVN, Arte/ZDF, RAI). Za reportaż śledczy o niewolniczym traktowaniu Polaków we Włoszech była nominowana do nagrody dziennikarskiej Grand Press 2007.

 

Od 2003 roku jest kuratorem wystaw fotograficznych Ryszarda Kapuścińskiego
we Włoszech. Jest wpółautorką i tłumaczką książki wydanej we Włoszech i w Polsce,  
o jego ostatniej włoskiej podróży „Dałem głos ubogim” (Il Margine, 2007/Znak, 2008), autorką eseju o R. Kapuścińskim w książce „Afryka i Media” (Edizioni Gruppo Abele, 2009). Współpracowała przy wydaniu ostatniej we Włoszech pozycji pisarza „Perche’
e’ morto Karl von Spreti” (Il Margine, 2010).

W czerwcu 2010 roku ukończyła kurs filmu dokumentalnego w Mistrzowskiej Szkole

Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy, z którą współprodukuje dokument
o polskoniemieckich wysiedleniach z okresu II wojny światowej “Mój dom”. Współtworzy brytyjską firmę produkcyjną Vezfilm. Mieszka w Amsterdamie.

 

Filmografia:

2009 – „Archiwistka”, Mistrzowska Szkoła Reżyserii Filmowej A.Wajdy, 3’

2012 – „Mój dom”, Wajda Studio, Pomerania Film, Vezfilm, 28’

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

 

Wajda Studio

W 2011 roku minęło 10 lat od kiedy Andrzej Wajda z Wojciechem Marczewskim założyli Szkołę Filmową. Wzorem Zespołów Filmowych, postawili na skuteczność metody pracy
w grupie i współpracy pokoleń oraz zaoferowali unikalne na skalę europejską programy łączące edukację z produkcją dla profesjonalistów filmowych.

Szkoła ma w dorobku ponad 50 filmów dokumentalnych i fabularnych, ponad 200 etiud. Ponadto pokazy i nagrody na największych festiwalach: Berlinale, San Sebastian, Karlowe Wary, Hot-Docs, IDFA, DOK Leipzig oraz nominację do Oscara.

Swoje projekty rozwijali i produkowali tu najciekawsi reżyserzy młodego pokolenia
z Polski i z zagranicy. Z okazji 10-lecia, w 2011 roku, Szkoła powołała WAJDA STUDIO, które zajmie się wyłącznie produkcją filmową. Studio stawia na film autorski. Gwarantuje opiekę artystyczną najlepszych polskich i europejskich twórców filmowych.

ul. Chełmska 21 | 00-724 Warszawa |+48 (0) 22 851 10 56 |www.wajdastudio.pl

 


Vezfilm

Firma produkcyjna z siedzibą w Londynie, założoną przez grupę producentów i reżyserów filmowych z Anglii, Francji, Włoch i Polski. Koncentruje swoją działalność na filmach dokumentalnych i innowacyjnych projektach multimedialnych, odnoszących się do zagadnień o istotnym znaczeniu społecznym i politycznym.

suite 11220 2nd Floor | 145-157 St John Street | London EC1V 4PY UK

+44 (0)20 3239 1482| www.vezfilm.org/myhousewithoutme

 

lista twórców:

reżyseria: Magdalena Szymków

scenariusz: Magdalena Szymków

zdjęcia: Paweł Chorzępa, Kurt Moser

montaż: Stefan Paruch

muzyka: Tomasz Wieczorek

dźwięk na planie: Dominika Czakon

dźwięk: Tomasz Wieczorek

korekta barwna: Anna Sujka, Rafał Wieczorek

kierownictwo produkcji: Alicja Kizińska

producent wykonawczy: Adam Ślesicki

koproducent: Francesco Ragazzi

koprodukcja: Zachodniopomorski Fundusz Filmowy Pomerania Film

ul. Korsarzy 34

70-540 Szczecin

+48 (0)91 488 32 12

www.pomeraniafilm.pl

koprodukcja: Vezfilm Ltd (Wielka Brytania)

suite 11220 / 2nd Floor

145-157 St John Street

London EC1V 4PY UK

+44 (0)20 3239 1482

www.vezfilm.org

produkcja: Wajda Studio Sp. z o.o.

ul. Chełmska 21, 00-724 Warszawa

+48 (0) 22 851 10 56

 www.wajdastudio.pl

 

 

Linki do wydarzeń związanych z filmem:

punktacja szczegółowa - II nabór wniosków II nabór wniosków ogłoszony przez Zachodniopomorski Fundusz Filmowy Pomerania Film został zakończony.Konferencja prasowa ogłoszenie wyników II naboru wniosków, Kolaudacja Filmu Belcanto
Punktacja Szczegółowa - II nabór wniosków

Przed nami kolejna kolaudacja – Mój dom (tytuł roboczy Wysiedlone)Mój Dom, tytuł roboczy WysiedloneRefleksje po kolaudacji filmu Mój Dom

Mój Dom w pokazie konkursowym na Festiwalu Filmowym Quest EuropeNagroda dla Stefana Parucha za montaż do filmu dokumentalnego „Mój dom” na 52. Krakowskim Festiwalu Filmowym!Mój Dom na Nowych HoryzontachMój Dom na 6. festiwalu "Dwa Brzegi".

Mój Dom - kolejne projekcje festiwaloweMój Dom - Grand Prix i nagroda za najlepszy film profesjonalny na Solanin FF

„MÓJ DOM” WE WRZENIU ŚWIATA

Nasze Filmy na festiwalu Młodzi i Film w Koszalinie

Mój Dom - na targach w Johlawie East Silver Market, na RegioFun w Katowicach i w konkursie OFF Cinema w Poznaniu

Mój Dom zwycięzcą na RegoFun

Kolaudacja filmu A. Titkowa pt "Bezsenność"

Mój Dom, tytuł roboczy Wysiedlone

Mój Dom w dalszym ciągu podbija świat

BRYTYJSKA PREMIERA FILMU „MÓJ DOM” W BRADFORD

Kolaudacja filmu A. Titkowa pt "Bezsenność"

Mój Dom dalej w trasie

Mój dom - najlepszym filmem krótkometrażowym na Migrant Film Festiwal w Ljubljanie

Mój dom - w ramach dokumentArtu

 

 

 

Foto: archiwum ZFF, Beata Bogusławska

 

 

 

Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, ul. Korsarzy 34, 70-540 Szczecin

telefony: +48 91 434 83 52; +41 91 434 83 34, e-mail: kino@zamek.szczecin.pl